1. Znaczenie aktywności ruchowej dziecka w przeciwdziałaniu otyłości i cukrzycy
Współczesna edukacja mierzy się dziś z zadaniem, które wykracza poza samo przekazywanie wiedzy. Coraz częściej musi reagować na rosnące problemy zdrowotne dzieci, takie jak otyłość, cukrzyca czy choroby wynikające z braku ruchu. Dochodzą do tego także wyzwania związane ze zdrowiem psychicznym. Dlatego tak cenne są rozwiązania, które jednocześnie angażują, bawią i wspierają zdrowe nawyki. Jednym z nich są Piłki Edukacyjne EDUball.
EDUball pobudzają ciekawość, wzmacniają motywację i zachęcają do ruchu. Dzięki temu lekcje stają się atrakcyjne, bardziej emocjonujące i holistycznie rozwijające.
Aktywność fizyczna to fundament zdrowego rozwoju. Wspiera wzrastanie, mineralizację kości, wpływa na postawę, a także chroni przed chorobami cywilizacyjnymi. Jednocześnie obserwujemy systematyczny spadek ruchu u dzieci i młodzieży. To zjawisko wywołuje realne konsekwencje: rośnie liczba dzieci z nadwagą, otyłością, insulinoopornością i cukrzycą. W Polsce notuje się jeden z najwyższych w Europie przyrostów nadmiernej masy ciała u młodzieży.
Regularny wysiłek jest niezbędny, ponieważ prowadzi do zmian, które zapobiegają rozwojowi chorób przewlekłych. WHO zaleca, aby dzieci w wieku 5–17 lat codziennie podejmowały przynajmniej 60 minut aktywności o umiarkowanej lub wysokiej intensywności.
Co więcej, okres przedszkolny i wczesnoszkolny to „złoty wiek rozwojowy”. Jeżeli dziecko nie zbuduje wtedy dobrych doświadczeń związanych z ruchem, w przyszłości rzadziej będzie wybierało aktywność fizyczną. Dlatego tak ważne są metody, które wspierają edukację zdrowotną od najmłodszych lat.
2. Jak sprawić, by dzieci chciały ćwiczyć – EDUball – uniwersalny sukces
Kluczem do zachęcenia dzieci do ruchu jest wsparcie ich mocnych stron i zaproszenie do ich realizacji. Doskonale służy temu integracja aktywności fizycznej z nauką w formie zabawy z wykorzystaniem Piłek Edukacyjnych EDUball.
Dla dzieci młodszych stanowią podstawę realizacji siebie i skutecznego rozwoju.
Dla klas starszych, młodzieży i seniorów jest uatrakcyjnieniem procesu – z możliwością osiągania sukcesu w zakresie samorealizacji w pobudzeniu fizycznym, intelektualnym i społecznym.
Piłki edukacyjne EDUball (w wersji angielskiej znane także jako Brainball) to zestaw 100 piłek do minigier zespołowych w pięciu kolorach, na których nadrukowane są litery, cyfry i symbole matematyczne. Ta polska koncepcja edukacyjna, powstała dzięki pracy pracowników akademickich AWF Wrocław, rozwijana od ponad 20 lat, zakłada interdyscyplinarne połączenie edukacji z ruchem.
System ten wspiera motywację dzieci poprzez:
- Nauka przez zabawę: Piłki edukacyjne pozwalają dzieciom uczyć się, często bez zauważania treści dydaktycznych, ponieważ są zajęte graniem i zabawą piłkami. Zabawa jest wrodzoną metodą uczenia się, zaspokajającą potrzebę działania, której towarzyszy przyjemność funkcjonalna i emocjonalna.
- Emocje i odreagowanie: Dzieci uczestniczą w zajęciach ruchowych głównie z pobudek emocjonalnych, szukając fizycznego i psychicznego odreagowania (odprężenia). Aktywność z EDUballami sprzyja przeżywaniu pozytywnych emocji i redukcji napięcia.
- Uniwersalny sukces: Zajęcia z wykorzystaniem EDUball wzmacniają poczucie własnej wartości uczniów. Pozwala to dzieciom mniej sprawnym ruchowo wykazać się walorami intelektualnymi, a tym bardziej sprawnym ruchowo – fizycznymi. Dzięki temu każde dziecko może osiągnąć sukces na miarę swoich możliwości.
- Integracja wszechstronna: Zajęcia z EDUballami umożliwiają łączenie aktywności ruchowej z doskonaleniem wiedzy i umiejętności z języka polskiego, angielskiego, matematyki i innych dziedzin. Są także świetnym narzędziem w zakresie edukacji włączającej.
3. Jedna lekcja – szereg korzyści
Zastosowanie EDUball w edukacji wczesnoszkolnej i przedszkolnej przynosi holistyczne korzyści dla rozwoju dziecka:
- Korzyści poznawcze:
- Wykazano pozytywne związki z umiejętnościami czytania, pisania i rachowania.
- Stymulują nabywanie wiedzy i umiejętności matematycznych – pozwalają na przenoszenie treści z klas szkolnych do form aktywnych – w salach gimnastycznych i na boiskach.
- Wspierają neurogenezę i rozwój funkcji poznawczych, takich jak pamięć i koncentracja.
- Poprawiają uwagę, zwiększają selektywność uwagi, przyspieszają przetwarzanie informacji oraz kształtują umiejętności rozwiązywania problemów i kreatywność.
- Wpływają pozytywnie na zdolności grafomotoryczne.
- Korzyści motoryczne i fizyczne:
- Wpływają pozytywnie na zdolności koordynacyjne, w tym koordynację oko-ręka oraz orientację czasowo-przestrzenną.
- Uczniowie doskonalą podstawowe umiejętności ruchowe w zakresie gier zespołowych, takie jak podania, chwyty, kozłowanie, rzuty i odbicia piłki.
- W przeprowadzonych eksperymentach nie zaobserwowano regresji w sprawności fizycznej uczniów w porównaniu do zajęć tradycyjnych.
- Wspierają wzmacnianie stawów, mięśni i więzadeł oraz zapobiegają wadom postawy, a także dzięki podnoszeniu motywacji do ruchu wspierają metabolizm i wydolność.
- Korzyści społeczne i emocjonalne:
- Kształtują umiejętność współpracy, współdziałania i komunikacji w zespole klasowym.
- Rozwijają odpowiedzialność i umiejętność podejmowania decyzji grupowych.
- Uczą przestrzegania reguł i zasad fair play.
- Poprawiają samopoczucie, redukują stres i lęk.
4. Podsumowanie
Aktywność fizyczna to coś więcej niż lekcja WF-u. Wpływa na rozwój dziecka w sferze fizycznej, poznawczej, emocjonalnej i społecznej. Dziś, gdy sprawność dzieci spada, a otyłość i cukrzyca typu 2 stają się coraz częstsze, regularny ruch jest potrzebny bardziej niż kiedykolwiek. To właśnie w „złotym wieku rozwojowym” kształtują się nawyki, które mogą chronić zdrowie na długie lata.
EDUball, czyli połączenie ruchu z nauką, pomaga dzieciom chętniej się ruszać i łatwiej budować zdrowe nawyki. Poprzez wykorzystanie naturalnej potrzeby zabawy i ruchu, system ten motywuje wszystkich uczestników zajeć do działania, jednocześnie wspierając ich osiągnięcia w nauce i promując zdrowy styl życia.
Katarzyna Stolarczuk, Edusports Polska
Katarzyna Stolarczuk jest założycielką i właścicielką Edusports Polska, firmy łączącej edukację fizyczną z innowacyjnymi metodami rozwojowymi. Ukończyła AWF we Wrocławiu i Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie (obecnie UKEN). Przez Edusports Polska promuje i wdraża metodę EDUball — edukacyjne piłki ruchowo-poznawcze, które wykorzystuje w pracy z dziećmi, w tym dziećmi z niepełnosprawnościami, wśród młodzieży, dorosłych i seniorów. Prowadzi szkolenia nauczycieli, trenerów, animatorów i edukatorów w zakresie kreatywnych metod w edukacji fizycznej, w tym EDUball.
Więcej informacji o programie znajdziesz na:
Fot. Brothers Phorographers